Waarom ‘geüpdated’ fout is

update

Ik verzorg met enige regelmaat trainingen over spelling. En dan verbaas ik me over mezelf. Ik ben geen pietje-precies. Integendeel : ik ben misschien wel een beetje slordig. Maar zo’n spellingstraining is gewoon leuk om te doen. Waarom? Vooral omdat het zo’n hoog kruiswoordpuzzelgehalte heeft. En ook wel omdat telkens weer blijkt dat er meer orde zit in de wirwar van spelregels dan je op het eerste gezicht zou denken. Geruststellend.

Het werkwoord ‘updaten’ bijvoorbeeld. Cursisten ervaren dat als een Engels werkwoord. Ik -frik- corrigeer hen. Nee, het is een Nederlands werkwoord van Engelse herkomst. Engelsen zeggen immers ‘to update’. Spijkers op laag water, zie je mensen denken. Dat verandert als ik ze laat zien hoe je de voltooide tijd spelt: geüpdatet. Immers: de stam van ‘updaten’ is [update]. Je plaatst er ‘ge’ voor (en zet dan een trema op de ‘u’ want anders staat er ‘eu’) en een ‘t’ achter. De klank van de stam eindigt namelijk op een harde plofklank die in ’t kofschip staat.

Er zijn taaie rakkers die dat nog steeds gewoon fout vinden. Wat je ook beweert en wat je ook uitlegt. Zo ook de medewerker van de Facilitaire Dienst die de richtingaanwijsbordjes maakte voor mijn training ‘Je Nederlands geüpdatet’. Hij schreef ‘Je Nederlands geüpdated’.

En geen haan die ernaar kraaide.

Gepubliceerd door

Wout Sorgdrager

Tekstschrijver, schrijftrainer, communicatieadviseur in Leermens (bij Groningen). Schrijft over gezondheidszorg en onderwijs. En over schrijven. Traint en coacht professionals.

8 gedachten over “Waarom ‘geüpdated’ fout is”

    1. Beste Joost, nee, dat is nu net de valkuil. Wij zeggen (in klankschrift): ‘Ik updeet’, dat schrijf je als ‘ik update’. In de hij-vorm wordt dat dan ‘hij updatet’. Kijk ook nog even bij de link naar ‘Onze Taal’. Daar zie je allerlei voorbeelden.

  1. Ja, de e zit niet in het kofschip maar de t wel. Maar als het al op een t-klank eindigt, waarom moet dan nog een t erachter? We schrijven toch ook niet gezett, of geredd? Ze zijn een beetje de weg kwijt in de spellingscommissie, ook met al die tussen-n’s die je niet uitspreekt maar plotseling wel moet schrijven.

  2. Oké, overtuigd zojuist van de t ipv d in voltooid deelwoord. Waarom ik d schreef is me nu een raadsel.. Alhoewel ik aan het twijfelen word gebracht door de vorige reactie.. wat wordt ‘de 7e vorm’ “de geüpdate documenten” of “de geüpdatete documenten.”.. w.g. A. de Dood-Matze, ook een beetje taal-freak, wel een beetje afgehaakt na witte en groene boekjes 10 jaar geleden, inmiddels vast weer herzien..

  3. Tja, er indertijd afgesproken dat de woordenlijst iedere 10 jaar wordt geüpdatet.. Gewoon, omdat er veel nieuwe woorden bijkomen en de spellingsregelaars soms ook zelf wel eens fouten maken. Voor de goede orde: dan hebben we het dus over de geüpdatete woordenlijst. Gwoon een ‘e’ achter het voltooid deelwoord. Wist je dat bij twijfel je heel gemakkelijk even op http://www.woordenlijst.org kunt kijken? Dat is het officiële en meest actuele online Groene Boekje.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s