De strijd tegen kanker

Al jaren bekruipt me bij de uitdrukking ‘de strijd tegen kanker’ een erg onaangenaam gevoel. Je leest bijvoorbeeld over iemand die aan kanker overleed dat hij of zij die strijd verloren heeft. Zaterdag bracht Jolanda Withuis in Zomergasten helder en simpel onder woorden wat ik al zo lang vind: wie kanker overleeft, is een bofkont. Wie de ziekte niet overleeft heeft vreselijk veel pech. Withuis is zo’n “bofkont”. Die haakjes zijn bedoeld om aan te geven dat ook als je geneest, je wel enorm veel pech hebt gehad. Want genezing gaat vrijwel altijd gepaard met heel veel angst en pijn en verdriet en onzekerheid. We moeten in ons gesprek over kanker en ziektes in het algemeen de ‘vecht-metafoor’ loslaten. Het doet patiënten en artsen en onderzoekers geen recht.

De metafoor ‘gevecht’ is een afschuwelijke metafoor. Ga maar na: wie een gevecht verliest had meestal ook kunnen winnen. Als hij maar harder had getraind, beter zijn best had gedaan of akkoord was gegaan met vals spel. Met andere woorden: het is net alsof het slachtoffer het ook een beetje aan zichzelf te wijten heeft. Ook artsen en onderzoekers ‘vechten’ niet tegen kanker. Ze doen alles wat ze kunnen om patiënten op een goede manier weer beter te maken, soms doen ze misschien zelfs teveel hun best. En waarschijnlijk maken ze ook wel eens fouten of nemen ze beslissingen die verkeerd uitpakken. Maar ook in hun geval geldt: er is geen strijd. Er is geen winnaar. Er is ook geen verliezer.

Een ziekte is geen tegenstander. Een ziekte overkomt je. Een ziekte krijg je. Maar als je dat even laat doorklinken, ontdek je: ook dat is een krankzinnige metafoor.

Deze week collecteert KWF voor kankeronderzoek. Ik doe al jaren de buitengebieden rond Leermens. ‘Waar is het voor?’ vragen sommige mensen me in plat Gronings. ‘Het is voor tegen de kanker.’ zeg ik dan maar.

Gepubliceerd door

Wout Sorgdrager

Tekstschrijver en schrijftrainer in Groningen en wijde omgeving. Mijn onderwerpen: gezondheidszorg, onderwijs, volkshuisvesting, personeel & organisatie. De not-for-profit-sector. Traint en coacht professionals.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s