Healthy ageing

Onlangs fietste ik door Westervelde, een Drents dorpje met zo’n echte enk, ietwat verscholen tussen hoge bomen. Het was prachtig Nederlands weer, wind tegen, grote glunderende witte wolken en een royale zon. Er stond een oudere meneer in zijn moestuin. Hij rustte even uit en liet zijn oog keurend gaan over zijn oudedagsvoorziening. Hij zag er niet ontevreden uit.

Ik heb een groot zwak voor moestuinen, ze staan voor spaarzaamheid en vlijt en geduld en zelfstandigheid en eigen boontjes en ook voor vertrouwen in de natuur en alles wat komt, inclusief onkruid, slak en rups.

Deze tuin lag er pront bij. Toen ik wat dichterbij kwam zag ik dat de meneer niet ‘ouder’ was maar ‘oud’ en dat hij niet stond maar zát, op zijn rollator. De schoffel leunde er tegenaan.

Dat een moestuin niet toereikend is als oudedagsvoorziening weet mevrouw Klijnsma best. Ze bedoelde gewoon dat we wat creatiever moeten zijn als het gaat over de vraag hoe we straks de eindjes aan elkaar kunnen knopen. Een moestuin helpt daarbij. Niet vanwege de extra inkomsten maar vanwege het gezonder ouder worden.

(Op de foto mijn groentetuin – een leven geleden)

Knaasjes, knijten en knutten

De laatste weken word ik ’s morgens af en toe bont en blauw wakker.  Mijn oor bonkt. Mijn wang brandt en mijn voorhoofd is met bloed besmeurd. Dat zijn de nachten dat ik geterroriseerd word door knaasjes, knijten en of knutten. Muggen dus, in alle sekses, soorten en maten. Ondanks een actief hor-beleid weten sommige van deze monsters onze slaapkamer binnen te dringen.

Gezoem. In mijn half-droom-half-slaap-half-waakstand (ja, dat kan) hoor ik eerst hoe een jongeman op zijn brommer bij Godlinze richting ’t Zandt gaat. Een hoog, ver en de-nachtdoordringend gezoem dat naarmate de knul dichter bij de afslag naar Leermens komt, lager en doordringender wordt. Zo bij Schatsborg, 1000 meter bij ons vandaan,  neemt een Japanse kamikazepiloot het van hem over in mijn slaapkamer. Ik hoor hoe de arme Jap vastbesloten mijn richting op raast. Vlak voor de inslag neemt een knijt het stuur in handen. Dat is het moment dat ik de knut in kwestie langs voel scheren. Een oorverdovend gezoem en een licht briesje langs de wang of langs het oor. Daar gaat de knaas.

Pats. Dat is het moment dat ik mezelf een klap geef. De ervaring heeft me geleerd me dat een corrigerende tik niks doet. Dan is de vogel alweer gevlogen. Nee. Het enige wat soms werkt is een dreun. Hard, gericht, dodelijk. De Fred Teeven-approach. Soms loopt dat goed af. Soms word ik wakker met bloed aan mijn hand en bloed op het hoofd. Mijn bloed of knutbloed?

Alles komt terug

ComposthoopBij het uitstrooien van de compost kwam ik laatst het bruine keukenmesje tegen, je weet wel, dat mesje met het houten heft, dat mesje waarvan de punt was afgebroken bij het openmaken van een dichtgeweckte jampot. Ach ja, daar was-ie weer. Beetje verweerd, beetje verfomfaaid maar verder helemaal de oude. Zijn vervanger was inmiddels weer weg.

Hem kwam ik vanmiddag tegen. In diezelfde composthoop. Eigenlijk was die vervanger een fijner mesje dan zijn voorganger. Ben ik straks loyaal aan dat oude mesje of kies ik voor zijn veel jongere opvolger? Mezelf kennende zal ik er wat omheen draaien, de komende maanden, waarna het probleem zichzelf oplost.

Gisteren hadden we de overburen te eten. Gerard vroeg naar ons bordbeleid: er stonden namelijk drie witte borden en een zwart bord op tafel. Waarna bleek dat hij nog een wit bord van ons had dat ooit in het dorpshuis was blijven staan na een etentje aldaar waarna Irma het maar aan hun had gegeven. En jawel, zojuist bracht hij dat witte bord.

Alles komt terug. Zelfs de enorme esdoorn naast de composthoop, die boom die we 15 jaar geleden omhakten. Ik kon pas laatst de stobbe verwijderen. Nu zit daar een hardnekkig gat dat de herinnering aan die boom levend houdt.

Alles komt terug. Misschien is alleen de composthoop zelf de uitzondering die de regel bevestigt.

God in Leermens

RIMG0161
Oude foto van de Leermsterweg

‘Een dorpje in Zuid-Frankrijk’ verzuchtte Jaap uit Feerwerd toen we door Leermens liepen. Ja, het leven in Leermens kon minder, deze dagen. Minpunten? Oké, de schapen zijn geschoren en dat voelt kennelijk de eerste dagen wat iebelig, ze blaten er gedurig lustig op los. De kikkers in de sloot beneden onze slaapkamer, langs de lage wierde, vallen af en toe stil wat de slapende mens wakker kan doen schrikken. De akoestische trillingen (KNMI-taal voor straaljagers die door de geluidsbarrière knallen) van oefenende F16’s doen de wakkere mens uit zijn stoel schieten. En ja, het zaaigoed in de groentetuin moet besproeid vanwege de hardnekkige droogte. Ik heb de indruk dat Nederland last heeft van een zekere onbalans qua regenval.

Mooi weer, het went zo snel. De korte broek, dat ene T-shirt. Het open raam. Die koerende duiven.

Ik zou wat foto’s willen maken van het dorp bij zomeravond. De verstilde Ossenlaan met uitzicht op de kerk. Het uitzicht op Zeerijp en Loppersum en al het land ervoor. Het uitzicht op het laatste geel van de koolzaadvelden bij Godlinze vanaf onze terp. Het weilandje van Groenewold waar de uilen statig af en aan vliegen.

Maar het is nog maar ochtend. En de klok slaat 9. Het is de plicht. Ook God in Leermens heeft verplichtingen.

Ten minste houdbaar

Melk

(De komende periode wat oude Leermster stukjes, gewoon, omdat het kan)

Tijd wordt maar zelden concreter dan in het zuivelschap van de supermarkt. Ten minste houdbaar tot. Vaak schrik ik als ik de datum lees. De karnemelk is alweer ten minste houdbaar tot 30 november, de kwark tot na Sinterklaas. IJkpunten op de kalender worden achteloos gepasseerd. Nog even en in het zuivelschap is Kerstmis achter de rug.

Vanaf de stoel van mijn moeder overzie ik het slagveld.

Het uitzicht naar het noorden. In de verte de Godlinzerweg, zichtbaar achter de kale essen op de nieuwe begraafplaats, de geknotte wilgen ervoor, de lage wierde, de regenvlagen en de enorme tak van de es hier pal naast het huis, een tak die al sinds de augustusstorm loshangt en binnenkort afknapt. Nee, niet afknapt, losscheurt. Ik heb de neiging erop te wachten. Zoals je naar een motorrace kijkt. Wachten op de glijpartij, de smak, de klap.

En dan de ijsbaan. De sloten lopen vol. Lopen over. Op het weiland staan al plassen. Morgen dobberen er de eerste eenden, snaterend van opwinding: ‘Ik wist het, ik wist het, er is hier water’. Wat die malle eenden niet weten is dat ook dat water dagvers is en maar ten minste houdbaar. 1 maart, dan is het gebeurd.

Echtpaar

Zo’n 25 jaar reed ik 3 of 4 keer per week langs dit echtpaar. Je ziet hier wat ‘verknocht’ betekent. Zo’n 25 jaar dacht ik 3 of 4 keer per week: ‘Dit moet ik op de foto zetten.’

Mijn tennismaatje had een andere datum in haar agenda voor onze date. En zo kon dat voornemen dat ik me 25 x 52 x 3,5 keer voornam eindelijk gerealiseerd worden. Maakt u zelf de som.

Groningen is ver weg

Vrijdagavond zaten we tijdens onze minivakantie van de NS Spoordeelwinkel in Rotterdam bij Mooiweer&zo, een klein multifunctioneel centrum. Je eet er, waarna je tegen half acht je stoel wat omdraait en de bar toneel wordt. Toen we er binnenkwamen bleek dat we aan “de verrassingstafel” geplaatst waren. Participerend toneel, schrok ik. Het viel mee. Die verrassingstafel bleek gewoon een tafel voor 8 personen met wie je geacht werd een gesprek te voeren.

Ooit waren we op een vakantiereis door Marokko. Een onderdeel van de reis was een tour door de woestijn met als pauzeprogramma een kennismaking met authentieke lokale bevolking in een grote tent. De lokale bevolking bleek te bestaan uit een groep jongemannen die, toen we eenmaal binnen waren, zich zuchtend een doek omdeden, een cassetterecorder aandeden en een dans uitvoerden. Een fooi werd enorm op prijs gesteld.

Hier in Rotterdam was de ontmoeting met echte authentieke lokalo’s gewoon gratis en inbegrepen. Sterker, hier leken de lokalen het ook echt leuk te vinden om mensen uit Groningen te ontmoeten. Helemaal uit Groningen! Een mevrouw vertelde ons dat ze in Rotterdam een OV-kaart hebben. Kun je zomaar mee in de bus, op de tram in de metro …

Die vrijdagavond was alles in Groningen nog rustig, koek en ei en pais en vree. Toen kwam gisteren die nieuwe aardbeving. Hoe zou het tafelgesprek zijn verlopen als we er komende vrijdagavond zouden eten? Ik ben   bang dat het niet veel anders zou zijn gegaan. Groningen is voor de meeste randstedelingen namelijk gewoon heel ver weg.

(De foto is van Matthijs Sorgdrager, DvhN)