Slow down

leermenstertil-foto-bijgesneden

Tot ongeveer 2 jaar geleden denderde het landbouw- en vrachtverkeer dwars door ons verstilde middeleeuwse dorpje. Toen inspecteerde de technische dienst van het waterschap de brug over het Leermstermaar en ontdekte men dat de brug minder stevig was dan-ie er uit zag. De brug werd afgesloten voor zwaar verkeer en een diepe rust daalde over Leermens neer.

Natuurlijk, auto’s, bakfietsen, de sjees van de dokter, zij konden er nog wel overheen. En een enkele stoomwals.

In oktober vorig jaar was het zover: de brug ging helemaal dicht. Wat zeg ik. De brug ging weg. Om vervangen te worden door een nieuwe. Niemand kon er meer over. De stilte was  compleet, enkel verstoord door vogels, de betonwagen van de firma Kandt en de slopers die ons dorpshuis bevingsbestendig maken.

Steeds mooier werd het. Steeds stiller.

Zaterdag inspecteerde ik de nieuwe brug. Het is een beste brug, dat zie ik zelfs. Daar kan een handkar overheen, en betonwagens, en de melkauto’s van de zuivelcoöperatie en de trekkers met bieten en de stoomwals en de vuilniswagen van de gemeente Groningen. Binnenkort komen ze weer langs. Het is de vooruitgang. Ik ben ertegen. Slow down, wil ik ze toeroepen, slow down.

Splendid isolation

Leermens ligt op een beste bult klei, ooit ontstaan in de ijstijd en in later jaren met mest en plaggen handmatig verder opgehoogd door onze voorgangers die in die bult een schuilplaats zagen tegen het wassende water als ze hier in de omgeving hun vee weidden en op vis visten. Vervolgens bouwde men zich een kerk en dan weet je het wel, dan ga je niet meer weg.

Die allereerste Leermsters woonden behoorlijk geïsoleerd, daar bovenop de bult. Aan de noordkant keken we uit op een kweldergebied, aan de zuidkant op de zogenaamde meeden, een moerassig grasland. Maren (kleine riviertjes) omsloten het dorp nog verder. En voor zover de historici kunnen nagaan hadden we ook geen internet. Het had wel wat, denk ik.

Tot men de Leermstertil bouwde, de brug over het Leermstermaar. We konden naar het zuiden, naar Eenum en de Dieftil en vanaf daar lag de wereld aan onze voeten. Wirdum, Hoogezand, Veendam, Parijs. Maar het omgekeerde gebeurde natuurlijk ook. Plots werd Leermens ook vanuit Parijs heel benaderbaar.

Ruim anderhalf jaar geleden werd de brug geïnspecteerd en vervolgens afgekeurd. Alleen handkarren en fietsers kunnen er nog over. Onze splendid isolation werd hersteld.

Het internet is nog steeds bagger. Maar ik heb aanwijzingen dat het waterschap die brug gaat aanpakken. Ik maak me ernstig zorgen.


Meer weten over de geschiedenis van Leermens? Lees: Nane van der Molen, Om Leerms kommen. Bedum, uitgeverij Profiel, 2000

Doodstil

In Leermens is het over het algemeen redelijk stil. Misschien wel erg stil. Toch rijdt er met enige regelmaat zwaar verkeer door het dorp. De melkauto van Campina, een tractor, een vrachtwagen met aardappelen of bieten. Tot een maand geleden. De Leermstertil, de brug over het Leermstermaar, bleek ondeugdelijk.

leermenstertil-foto-bijgesneden
De brug in betere tijden

Dit is Nederland. Het kwam dus aan het licht tijdens een inspectie en niet door een ongeval. En nu? Het waterschap heeft de brug afgesloten voor zwaar verkeer. Melkwagens, tractors, vrachtwagens, al het verkeer met een aslast van meer dan 3,5 ton moet omrijden als men van ’t Zandt naar Oosterwijtwerd wil of omgekeerd. Lastig, erg lastig.

Het probleem is: ik begin er aan te wennen.

Dit is Nederland. Het waterschap heeft dus al geld gereserveerd voor een nieuwe brug. Voor een nieuwe til. Halverwege 2014 gaan ze hem bouwen. Tot die tijd is het nog stiller op het dorp. Heerlijk stil. Doodstil.

Nee, Doodstil ligt verderop.

%d bloggers liken dit: